ویژه تولد استاد شجریان ؛ چندین عکس و دانلود چند تصنیف

نغمه‌خوان «ربنا» 67 ساله شد

 

محمدرضا شجريان اول مهر ماه 1319 در مشهد متولد شد .

 

خودش اینچنین می گوید : "تولدم روز اول مهر ماه سال یکهزارو سیصد و نوزده خورشیدی در مشهد است، در خانواده ای که پدر بزرگم (علی اکبر) صدای بسیار رسایی داشته و به زیبایی آواز می خوانده است. او از مالکین بزرگ مشهد بود و از خواندن در جمع پرهیز داشته ، گاه برای دوستان سرشناسی که به دیدارش می آمده اند می خوانده است. پدرم مهدی از صدای پر طنین و رسا برخوردار بود و در جوانی آواز خواندن را شروع می کند ولی خیلی زود در محیط بسته و سنتی به قرائت قرآن رو آورده و تا آخر عمر بر همان عقیده باقی ماند و آواز را رها کرد و در قرائت قرآن جایگاه خاصی در مشهد پیدا نمود و شاگردان زیادی برای تلاوت قرآن قرآن تربیت کردکه از جمله خود اینجانب است."

 

چنانكه خود در خاطراتش از ايام كودكي بيان كرده، 5 ساله بودكه در خلوت كودكانه‌اش آواز مي‌خواند .

 

15بهمن1326 به كلاس اول مي‌رود و يك سال بعد به آموزش تلاوت قرآن‌كريم نزد پدر مي‌پردازد. در 9 سالگي تلاوت قرآن را آغاز مي‌كند و يك سال بعد اين كار را  در میتینگ‌ها و اجتماعات سیاسی ان سال‌ها ادامه مي‌دهد.

 

در سال 1331 براي نخستين بار صدايش از راديو خراسان پخش مي‌شود. سال 1332 وي عنوان شاگرد ممتاز را در بين دانش آموزان مشهدي از آن خود مي‌كند و سپس در دبيرستان شاهرضا تحصيلات خود را پي مي‌گيرد. همزمان در مسابقات فوتبال دبيرستان‌هاي مشهد هم حضور مي‌يابد و در سال 1334 موفق مي‌شود به تيم دانش آموزي استان راه يابد.

 

شجريان در سال 1336 به دانشسرای مقدماتی در مشهد مي‌رود و از همين سال است كه براي نخستين بار با يك معلم موسيقي به نام جوان ‌آشنا مي شود.

 

پي گيري جدي كار آواز سبب مي شود تا در سال 1338 وي به اجراي آوازهايي بدون ساز  ونيز قرائت قرآن براي راديو خراسان بپردازد.

 

يك سال بعد شجريان ديپلم دانشسراي عالي را مي‌گيرد و به استخدام آموزش و پرورش در مي‌آيد و همزمان به تدريس در دبستان خواجه نظام‌الملك بخش رادكان مي پردازد و نيز با سنتور آشنا مي‌شود.

 

استاد مسلم آواز از نوجواني براي فراگيري گوشه‌هاي آوازي به هر دري مي زد و از هر كسي كه شمه‌اي اطلاع داشت سئوال مي‌كرد.به ندرت دسترسي به راديو پيدا مي‌كرد تا موسيقي دلخواهش را بشنود كه آن هم زمانش كوتاه بود و حاصلي نداشت، تا اينكه در محيط شبانه روزي دانش‌سرا ميسر شد برنامه گلها و برنامه ساز تنها را بشنود و تمريناتش را شروع كند.كمي بعد دبير موسيقي‌ او آقاي جوان نيز وي را راهنمايي و كمك كرد. بيشترين تمرينات سازنده در دوران معلمي در خارج شهر بود كه فراغتي داشت و اغلب به كوه و صحرا مي‌رفت و تكنيك و متد را با سليقه خود تجربه و تمرين مي‌كرد و صداهاي گوناگون و تحريرها و چهچه ها را دستور كار خود قرار داده بود.دوست همكلاسي او «ابولحسن كريمي»از ابتداي كار معلمي سنتوري با خود آورده بود كه بنوازد،او نيز ترغيب شده و مضراب به دست گرفت كه ببيند مي‌تواند بنوازد يا خير.

 

آشنايي با سنتور اين اشتياق را در وي شدت مي‌بخشد كه  با نت و فراگیری سنتور نزد آقای جلال اخباری و شروع سنتور سازی و تحقیق برای بهتر کردن صدای سنتور تجربه‌هاي خود درموسيقي را گسترش دهد.

 

شجريان در همين سال (1340) با دوشیزه فرخنده گل افشان در شهر قوچان ازدواج مي‌كند و مرداد ماه جشن عروسي مي‌گيرند كه حاصل اين ازدواج آغاز يك زندگي سي ساله و سه دختر ويك پسر( همايون) است.

 

در سال 1342 وي  از بخش رادکان به روستای شاه آباد مشهد به عنوان مدیر دبستان منتقل مي‌شود و در همين سال فرزند اول وي (راحله) متولد و نيز وي موفق مي‌شود كه اولين سنتور خود را با چوب توت بسازد.

 

«شجريان» در همان ابتداي كار ديد كه صداي سنتور مشقي‌اش بسيار بد است پس به فكر افتاد كه سنتوري بسازد. كمي نجاري مي دانست با زير رو رو كردن تمامي كاروانسراها و چوب فروشي ها و با دادن يك انعام 5 تواني ،الوار پهن از چوب توت بيست ساله را پيدا كرد و آن را مطابق اندازه ها بريد . در آن زمان كسي در مشهد گوشي سنتور نمي فروخت ، مجبور شد صد عدد ميخ نمره شش بخرد و آن ها را با سوهان دستي كوچك كند. اين سنتور كه دوازده خركه بود ساخته شد و او با يك دلبستگي عجيب به اين ساز ، تمرينات سنتور را بيشتر كرد. با اينكه براي اولين بار بود چنين كاري كرده بود و در مورد پل گذاري سنتور تجربه و اطلاعي نداشت ولي سنتور صداي دلنشيني داشت.او غير از آن سنتور، سنتورهاي ديگري را نيز ساخت.

 

در سال 1344دختر دوم (افسانه)در مشهد به دنيا مي‌آيد  كه بعدها به همسري پرويز مشكاتيان در مي‌آيد.

 

بعد از چند سال تدريس و مديري دبستان‌هاي مشهد آذر ماه 1346 شجريان به تهران منتقل مي‌شود و از همان بدو ورود با استاد احمد عبادي (نوازنده و نواساز نامي سه‌تار) آشنا مي‌شود وهمزمان به همكاري با راديو ايران مي‌پردازد و در كنار آن به کلاس درس آواز استاد اسماعیل مهرتاش و انجمن خوشنویسان نزد استاد بوذری مي‌رود. آشنایی با رضا ورزنده (استاد سنتور) در تابستان همین سال. اجرا و ضبط اولین برنامه در رادیو ایران که با عنوان "برگ سبز شماره ی 216" در شب جمعه 15 اذر ماه پخش شد از ديگر فعاليت‌هاي شجريان در اين سال بود.

 

کار در رادیو با نام مستعار "سیاوش بیدکانی" تا سال 1350 خورشیدی و بعد در رادیو و تلویزیون با نام خودش از جمله تلاش‌هاي شجريان در مسير زندگي هنري‌اش به شمار مي‌رفت.

 

در سال 1347 از اموزش و پرورش به وزارت منابع طبیعی انتقال مي يابد وهمزمان به كلاس  خوشنويسي استاد حسن ميرخاني مي‌رود.

 

دختر سوم  وي مژگان در 27 ارديبهشت درتهران متولد مي‌شود و در همين سالهاست كه وي برنامه‌هايي  با استاد احمد عبادي، لطف الله مجد، اجرا مي‌كند.

 

در سال 1349  همكاري خود با  با برنامه‌های تلویزیون ملی ایران را آغاز مي‌كند و همزمان به دريافت خوشنويس ممتاز نايل مي‌شود.

 

در سال 1350 با استاد فرامرز پايور آشنا مي‌شود. به مشق سنتور و آموزش ردیف آوازی صبا نزد ايشان مي‌پردازد . در همين سال است كه وي  افتخار آشنايي با شاعر گرانمايه هوشنگ ابتهاج (سايه) را پيدا مي‌كند و به همكاري با برنامه گلهاي تازه رادیو مي‌پردازد.

 

در سال 1351 شجريان ضمن همكاري در برنامه گلها با استاد نور علي خان برومند آشنا مي‌شود و به آموزش سبك وشيوه آوازي طاهر زاده نزد وي مشغول مي‌شود. آشنايي با استاد دوامي و نيز آموختن رديف‌هاي آوازي از ديگر توفيقات شجريان دراين سال بود.

 

در سال 1352 وي به اتفاق گروهي از هنر مندان چون  محمدرضا لطفی، ناصر فرهنگفر، حسین علیزاده، جلال ذوالفنون، داود گنجه‌ای و  مقدسی و حدادی و دیگران هنرمندان مرکز حفظ و اشاعه موسیقی را به سرپرستي استاد داريوش صفوت بنا مي‌گذارند

 

در سال 1354 همايون متولد مي‌شود و از همان سال اجراي وي براي كشور هاي خارجي هم آغاز مي‌شود.

 

                          

 

در سال 1355 در جشنواره توس (نیشابور)با فرامرز پایور، سایه، حسن ناهید، رحمت الله بدیعی، محمد اسماعیلی، عبدالوهاب شهیدی و هوشنگ ظریف شرکت می کند . حضور در برنامه جشن هنر حافظيه شیراز با محمدرضا لطفی و فرهنگفر و اجرای برنامه راست پنجگاه.  در همين سال وي به همراه ابتهاج سايه و برخي ديگر از هنرمندان از راديو كناره گيري مي‌كنند.

 

در سال 1356 شركت دل آواز را تاسيس و نيز در سال 1357 در مسابقات تلاوت قرآن سراسر كشور به مقام نخست مي‌رسد.

 

در سال 1358 با غلامرضا دادبه آشنا مي‌شود و سپس آلبوم‌هاي مختلفي را با گروه پايور و نيز آلبوم‌هاي ديگري را با گروه شيدا و عارف كار مي‌كند.

 

در فاصله سال‌هاي دهه شصت شجريان همكاري گسترده‌اي را با پرويز مشكاتيان آغاز مي‌كند كه حاصل ‌آن آلبوم‌هاي ماهور، بيداد، نوا، دستان و .. است. در همين سال‌ها وي به اتفاق گروه عارف كنسرت‌هايي را در خارج از ايران اجرا مي‌كند.

 

از سال 68 وي با گروه پيرنياكان و عندليبي به اجرای كنسرت در آمريكا و اروپا مي‌پردازند. اين گروه در سال بعد و به دليل زلزله رودبار كنسرت‌هايي را در جمع آوري كمك مردم دنيا دراروپا و آمريكا اجرا مي‌كنند.

 

در سال 71  پس از  ازدواج با همسر دوم خانم کتایون خوانساری به اجراي کنسرت‌های مرحله دوم در امریکا با داریوش پیر نیاکان، جمشید عندلیبی و همایون شجریان (اگوست تا نوامبر) مي ‌پردازد. انتشار آلبوم ياد ايام، آسمان عشق و نيز دلشدگان حاصل اين سال‌ها است.

 

در سال 1374 وي کنسرت‌هايي در شهرهاي  اصفهان شیراز، ساری، کرمان و سنندج را برگزار مي‌كند و در همين سال آلبوم چشمه نوش (‌با محمد رضا لطفي) گنبد مینا، جان عشاق، مدتي بعد در خيال را با همكاري مجيد درخشاني منتشر مي‌كند.

 

در سال 76 فرزند ديگر شجريان به نام رايان از همسر دوم متولد مي شود و يك سال بعد  وي آلبوم شب؛ سكوت، كوير را با آهنگسازي كيهان كلهر منتشر مي‌كند.

 

شجريان در سال 78 جايزه افتخاري يونسكو را دريافت مي كند (‌جايزه پيكاسو) و كتاب راز مانا نيز از وي درسال 79 منتشر مي‌شود.

 

                         

 

از يكي دو سال بعد وي به اتقاق كيهان كلهر و حسين عليزاده و همايون شجريان كنسرت‌هايي را در اروپا و آمريكا اجرا مي‌كنند كه حاصل ان آلبوم‌هاي نوا، داد و بيداد، زمستان است.

 

شجريان به اتقاق عليزاده و كلهر و فرزندش در زمستان سال 1383 به مناسبت زلزله بم كنسرتي را درتهران برپا مي‌كنند و همزمان اعلام مي‌كنند كه قصد دارند مجتمعي را به نام باغ هنر بم بسازند كه دي وي دي همنوا بابم حاصل چنين انديشه‌اي است.

 

شجريان پس از آن در سال 84 نيز كنسرتي ديگر با عليزاده و كلهر و همايون درتالار كشور برگزار مي‌كند .

وي هم اينك با گروه آوا كنسرت‌هايي را در داخل و خارج از ايران اجرا مي‌كند.

 

آخرین اجرای شجریان با گروه جدید ، کنسرت ایشان در تالار وزارت کشور در مرداد 86 بود .

 

 

دانلود چند تصنیف با صدای محمد رضا شجریان  :

 

دانلود تصنیف  " مرغ سحر " _ اجرا شده در کنسرت اخیر ایشان در مرداد ماه _ تالار وزارت کشور  

دانلود تصنیف  " بهار دلکش " _ اجرا شده در جشن هنر شیراز _ اجرا با لطفی و فرهنگفر _1355

دانلود تصنیف  " نامه ای به تو "

دانلود تصنیف  "سایه لرزان "

دانلود تصنیف  "کوچه سار شب "  ـ شعری زیبا از سایه و آهنگسازی استاد لطفی

دانلود تصنیف  " میهن ای میهن "

دانلود قطعه پنج ضربی ـ آهنگی از شجریان ـ اجرا شده در کنسرت اخیر ایشان ـ مرداد ۸۶ ـ تالار وزارت کشور

 

 

عکسهای مرتبط :

علاوه بر عکسهای زیر در اینجا می توانید 40 عکس منتخب از کنسرت اخیر ایشان با گروه آوا (اجرا شده در مرداد 86 در تالار وزارت کشور) را ببینید .

عکسهای زیر از آرشیو وبلاگ یا از سایتهای گوناگون انتخاب شده اند .

برای دیدن عکس در اندازه بزرگتر روی عکس کلیک کنید .

 

 

           

           

           

 

 

لینکهای مرتبط :

دانلود مناجاتهای ماه مبارک رمضان و صدای خاطره انگیز و مخملی شجریان

بیوگرافی استاد شجریان از زبان خودش در وب سایت رسمی شرکت دل آواز

عکسهای منتخب کنسرت شجریان در تهران _ مرداد 86 (40 عکس منتخب)

گزارش اختصاصی از شب آخر کنسرت شجریان ؛مرغ سحر ناله سر داد

گزارش کاملی از کنسرت شب اول شجریان در تهران

اثر جدید استاد محمد رضا شجریان (غوغای عشقبازان)

معرفی اعضای گروه آوا

گزارش بی بی سی از کنسرتهای شجریان در لندن

نگاهی به کنسرت شجريان در کلن

میانداری چون شجریان

گفتگو با مجید درخشانی : هیچوقت اینقدر نزدیک نبودم  (گفتگوی روزنامه شرق با مجید درخشانی)

گفتگوی خبرگزاری مهر با مجید درخشانی : در حاشیه شجریان بودن خوشایند است

دنبال حال و هواي ايراني‌ام ؛ مصاحبه روزنامه اعتماد ملی با استاد شجریان بعد از کنسرت مرداد 86

همه شاگردان شجریان (نگاهی به شاگردان شجریان که دوره عالی را نیز نزد استاد شجریان طی کردند )

استاد شجریان، افشین قطبی و برکات حاکمیت یکدست

ارائه نسخه تصویری کنسرت قبلی شجریان به نام بزن زخمه

دانلود 5 تصنیف از شجریان پدر و پسر